Hợp đồng mua bán hàng hóa

Trong điều kiện kinh tế thị trường, mua bán là phương thức chủ yếu để chuyển dịch tài sản và quyền sở hữu từ chủ thể này sang chủ thể khác. Tuy nhiên, không phải mọi thỏa thuận mua bán của các bên đều được pháp luật thừa nhận mà chỉ có những thoả thuận tuân theo quy định của pháp luật mới có hiệu lực pháp luật.
Luật thương mại năm 2005 (LTM) không có quy định cụ thể các điều kiện để hợp đồng mua bán có hiệu lực. Vì vậy, khi xem xét hiệu lực của hợp đồng mua bán hàng hóa, cần kết hợp với những điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự quy định trong Bộ luật dân sự năm 2005 (BLDS). Theo đó, hợp đồng mua bán hàng hóa có hiệu lực khi có đủ các điều kiện sau:

•  Thứ nhất, các chủ thể tham gia hợp đồng mua bán phải có năng lực chủ thể để thực hiện nghĩa vụ theo hợp đồng. Các chủ thể tham gia hợp đồng mua bán chủ yếu là thương nhân. Khi tham gia hợp đồng mua bán với mục đích lợi nhuận, các thương nhân phải đáp ứng điều kiện có đăng ký kinh doanh hợp pháp đối với hàng hóa được mua bán. Còn trong trường hợp mua bán hàng hóa có điều kiên thì các thương nhân phải đáp ứng theo quy định của pháp luật. 
• Thứ hai, người giao kết hợp đồng mua bán hàng hóa phải là người đại diện hợp pháp của các bên. Đại diện hợp pháp của chủ thể hợp đồng có thể là đại diện theo pháp luật hoặc đại diện theo ủy quyền
• Thứ ba, mục đích và nội dung của hợp đồng mua bán hàng hóa không vi phạm điều cấm của pháp luật, không trái với đạo đức xã hội. Hàng hóa là đối tượng của hợp đồng mua bán phải là hàng hóa được kinh doanh hợp pháp theo quy định của pháp luật. 
• Thứ tư, hợp đồng mua bán hàng hóa được giao kết không trái với các nguyên tắc ký kết hợp đồng theo quy định của pháp luật. Việc giao kết hợp đồng nói chung và hợp đồng mua bán phải tuân theo các nguyên tắc tự do giao kết nhưng không trái pháp luật và đạo đức xã hội. Thứ năm, hình thức hợp đồng phù hợp với quy định của pháp luật. Để hợp đồng mua bán có hiệu lực, nội dung hợp đồng phải được xác lập theo những hình thức được pháp luật thừa nhận. Theo điều 24 Luật thương mại 2005, hợp đồng mua bán hàng hóa được thể hiện bằng lời nói, bằng văn bản hoặc được xác lập bằng hành vi cụ thể. Đối với các lọai hợp đồng mua bán hàng hóa mà pháp luật quy định phải được lập thành văn bản thì các bên phải tuân theo quy định đó.

Mua bán doanh nghiệp - Những điều cần biết

Hiện nay, nhu cầu mua bán doanh nghiệp xuất hiện ngày càng nhiều. Xu hướng hình thành các tập đoàn kinh tế, đầu tư chéo giữa các doanh nghiệp cũng ngày càng phổ biến. Đây là một tín hiệu tốt cho nền kinh tế, làm tăng sức cạnh tranh của các doanh nghiệp Việt Nam.
Để các thương vụ mua bán doanh nghiệp được thành công thì những điều cần thiết sau đây cần phải được lưu ý đến:

•  Mục đích của hoạt động mua bán doanh nghiệp:

 Thuộc tính vốn có, tự nhiên và cơ sở để doanh nghiệp ra đời, tồn tại và phát triển là hoạt động kinh doanh, kiếm lợi nhuận. Chính vì vậy, mua bán doanh nghiệp dù được thực hiện theo phương thức nào ( mua một bộ phận hay mua toàn bộ doanh nghiệp) thì mục đích của bên mua cũng là để tiếp tục hoạt động kinh doanh, còn bên bán do không muốn hoặc không thể tiếp tục kinh doanh nên muốn bán doanh nghiệp để thu hồi vốn. Người mua doanh nghiệp phải trở thành chủ sở hữu đồng thời có quyền quản lý doanh nghiệp.

•  Đối tượng của hoạt động mua bán doanh nghiệp: 

 Đối tượng mua bán là “doanh nghiệp” – một tài sản đặc biệt được cấu thành từ các loại tài sản khác nhau như: nhà xưởng, dây chuyền sản xuất, trang thiết bị… (thuộc nhóm tài sản hữu hình); tên thương mại, nhãn hiệu hàng hóa, vị trí địa lý, mạng lưới khách hàng …(thuộc nhóm tài sản vô hình của doanh nghiệp). Mặt khác, doanh nghiệp là một chủ thể kinh doanh, tham gia vào các quan hệ kinh doanh. Do đó, việc chuyển nhượng doanh nghiệp không chỉ đơn thuần là chuyển giao quyền sở hữu tài sản của doanh nghiệp mà còn là việc chuyển giao giữa quyền và nghĩa vụ tài sản của doanh nghiệp đối với bên thứ ba, có thể là chủ nợ, người lao động.

•  Chủ thể của hoạt động mua bán doanh nghiệp: 

 Mua bán doanh nghiệp trước hết là một giao dịch dân sự, vì vậy, các bên tham gia phải có đủ năng lực pháp luật và năng lực hành vi dân sự. Đối với bên bán doanh nghiệp, bên bán doanh nghiệp phải là chủ sở hữu hợp pháp của doanh nghiệp hoặc người được chủ sở hữu hợp pháp của doanh nghiệp ủy quyền bán doanh nghiệp. Đối với bên mua, bên mua doanh nghiệp có thể là cá nhân, tổ chức hoặc doanh nghiệp khác có đủ điều kiện theo pháp luật để tham gia vào giao dịch mua bán doanh nghiệp.

•  Hình thức của hoạt động mua bán doanh nghiệp: 

Hình thức của quan hệ mua bán doanh nghiệp là hợp đồng mua bán doanh nghiệp.
Hợp đồng mua bán doanh nghiệp là sự thỏa thuận giữa bên mua và bên bán về chuyển giao quyền sở hữu doanh nghiệp, theo đó những đặc điểm cơ bản của Hợp đồng mua bán doanh nghiệp gồm:
 - Đối tượng của hợp đồng là doanh nghiệp, chủ thể gồm bên bán và bên mua.
 - Hình thức của hợp đồng: bằng văn bản được ký bởi người có thẩm quyền của bên mua và bên bán.
 - Nội dung của hợp đồng: bao gồm các điều khoản do các bên thỏa thuận, thống nhất và ghi vào văn bản. Một số các điều khoản cơ bản là: chủ thể mua bá, giá bán, phương thức và thời hạn bàn giao doanh nghiệp, thanh toán tiền mua doanh nghiệp, thỏa thuận và quyền và nghĩa vụ liên quan đến quyền tiếp tục sử dụng nhãn hiệu hàng hóa, tên thương mại, quyền tiếp tục kinh doanh ngành nghề của doanh nghiệp được bán, cam kết của hai bên về thực hiện về kế thừa nghĩa vụ của doanh nghiệp, cách thức giải quyết khi có tranh chấp xảy ra..